สรุปผลการประชุมคณะกรรมการอุทธรณ์ ครั้งที่ 3 ประจำฤดูกาล 2568/69

เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2569 ที่ผ่านมา คณะกรรมการอุทธรณ์ ครั้งที่ 3 ประจำฤดูกาล 2568/69 โดยมี พลตำรวจเอก สุเทพ เดชรักษา เป็นประธาน

พิจารณาการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่การแข่งขัน (มี 1 คู่)

1. การแข่งขันกีฬาฟุตบอลลีกอาชีพรายการบีวายดี ซีล ไฟว์ ลีกสอง วันที่ 25 มกราคม 2569 คู่ระหว่างสโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี พบ สโมสรสงขลา เอฟซี (สโมสรสงขลา เอฟซี ร้องเรียนมา 1 เหตุการณ์) 

- เหตุการณ์
ในนาทีที่ 72 จังหวะที่ผู้เล่นหมายเลข 9 Mr. Pedro Henrique Cortes Oliveira Gois สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี ครอบครองลูกบอล ก่อนส่งลูกบอลต่อให้ผู้เล่นหมายเลข 16 นายชุติพนธ์ ทองแท้ สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี เข้าไปทำประตู ปรากฎว่าลูกบอลได้สัมผัสกับแขนขวาของผู้เล่นหมายเลข 9 Mr. Pedro Henrique Cortes Oliveira Gois สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี แต่ผู้ตัดสินไม่ได้มีการเป่าฟาล์วแฮนด์บอล รวมทั้ง VAR ไม่มีการเรียกผู้ตัดสินออกมาตรวจสอบเหตุการณ์ (On-field Review) ทำให้สโมสรสงขลา เอฟซี เสียประตู ซึ่งทางสโมสรสงขลา เอฟซี มองว่า ในจังหวะก่อนเกิดประตู ผู้เล่นหมายเลข 9 Mr. Pedro Henrique Cortes Oliveira Gois สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี มีการใช้ท่อนแขนในการพักบอล เข้าข่ายเป็นการกระทำความผิดตามกติกา (Handball) 

- ผลพิจารณาคณะกรรมการพิจารณาวินัย มารยาท
นายกิตติชัย หูทิพย์ ผู้ตัดสิน และนายกนกศักดิ์ เขียวแดง ผู้ตัดสินวีดิทัศน์ (VAR) ปฏิบัติหน้าที่ถูกต้อง เนื่องจากผู้ตัดสินและผู้ตัดสินวีดิทัศน์ (VAR) ได้มีการสื่อสารและพิจารณาการตัดสินผ่านระบบวิทยุสื่อสาร (Silent Check) โดยเห็นตรงกันว่า ก่อนที่ลูกบอลจะสัมผัสแขนขวาของผู้เล่นหมายเลข 9 Mr. Pedro Henrique Cortes Oliveira Gois สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี นั้น ลูกบอลได้เปลี่ยนทิศทาง อันเป็นผลมาจากการที่ลูกบอลกระทบต้นขาและลำตัว (บริเวณสีข้าง) ของผู้เล่นเอง และผู้เล่นมิได้มีเจตนาเคลื่อนมือหรือแขนเข้าหาลูกบอล กรณีดังกล่าวเข้าข้อยกเว้นตามกติกา ข้อ 12 Fouls and Misconduct เรื่อง การเล่นลูกบอลด้วยมือ (Handball) ซึ่งกำหนดว่า หากลูกบอลสัมผัสมือหรือแขนภายหลังจากที่ได้กระทบลำตัวหรืออวัยวะของผู้เล่นเอง ไม่ถือว่าเป็นการกระทำผิดกติกาเกี่ยวกับการแฮนด์บอล ดังนั้น การตัดสินของผู้ตัดสินและผู้ตัดสินวีดิทัศน์ (VAR) ถือว่าตัดสินถูกต้อง 

- สโมสรสงขลา เอฟซี ยื่นอุทธรณ์
โดยเห็นว่า การพิจารณาคลิปภาพคลาดเคลื่อนจากข้อเท็จจริง ดังนี้ 

1) ลูกบอลที่พุ่งมาด้วยความเร็วสูงประมาณ 108 กม./ชม. ไม่มีทางที่ผู้เล่นจะซับแรงที่กระทำขนาดนั้นได้ด้วยอวัยวะใดอวัยวะเดียว โดยที่ลูกฟุตบอลไม่กระเด้งกระดอนไปไกล นอกจากใช้จุดสัมผัสร่วมกันตามภาพที่กางแขนออกมาทำตัวให้ใหญ่ขึ้นเพื่อเพิ่มพื้นที่รับบอล และใช้แขนสร้างช่องว่างข้างลำตัวซับแรงกระแทก และใช้ลำตัวประคองลูกบอล จึงไม่น่าจะกระดอนหลายจังหวะตามที่ระบุ และมีลักษณะชัดเจนว่าผู้เล่นฝ่ายรุกกางแขนช่วยซับแรงและควบคุมบอล จุดสัมผัสเกิดบริเวณต้นแขนขวา ซึ่งอยู่ต่ำกว่ารักแร้และถือเป็น “แขน” ตามนิยามกติกา อีกทั้งท่าทางกางแขนเพื่อบังบอล (Shielding) ทำให้ร่างกายใหญ่ขึ้นและได้เปรียบในการครอบครองบอล จึงเข้าข่ายการแฮนด์บอล แม้ผู้ตัดสินและผู้ตัดสินวีดิทัศน์ (VAR)จะเห็นว่าเป็นบอลแฉลบจากร่างกายตนเองและไม่มีเจตนา 

2) จังหวะการทำประตู (Goal-scoring opportunity) กติการะบุไว้เป็น ข้อยกเว้นสูงสุด (Absolute Rule) ดังนี้ Law 12: Handling the ball ถือเป็นความผิดเสมอ (It is an offence) หากผู้เล่น: ทำประตูเข้าประตูคู่ต่อสู้ทันทีหลังจากลูกบอลสัมผัสกับมือ/แขนของเขา แม้จะเป็นเหตุสุดวิสัย (Accidental) ก็ตาม แม้ว่าผู้เล่นหมายเลข 9 Mr. Pedro Henrique Cortes Oliveira Gois สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี (ฝ่ายรุก) ไม่ได้ยิงเอง ท่าทางของร่างกาย (Body Position) กำลังเบียดบังบอล (Shielding) และ “กางแขนขวาออก” (Moving the arm away from the body) เพื่อกันคู่ต่อสู้ ความเสี่ยง (Risk) การกางแขนออกในลักษณะนี้ ถือว่า “ทำให้ร่างกายใหญ่ขึ้นอย่างผิดธรรมชาติ” (Unnaturally bigger) เพื่อช่วงชิงความได้เปรียบในการครองบอล แม้บอลจะแฉลบจากอกมาโดนแขน แต่เพราะแขนกางออกไปขวางพื้นที่ (ไม่ได้แนบลำตัวเพื่อหลบ) จึงถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เล่นที่ต้องระวัง (Strict Liability) เมื่อบอลมาโดนและเกิดประโยชน์ในการเล่นต่อ จึงถือเป็นผิดกติกาชัดเจน 

- ผลพิจารณาคณะกรรมการอุทธรณ์
ยืนตามคำวินิจฉัยของคณะกรรมการพิจารณาวินัย มารยาท ว่า นายกิตติชัย หูทิพย์ ผู้ตัดสิน และนายกนกศักดิ์ เขียวแดง ผู้ตัดสินวีดิทัศน์ (VAR) ปฏิบัติหน้าที่ถูกต้อง ดังนี้

1) แม้บริเวณที่ลูกบอลสัมผัสจะอยู่ต่ำกว่าแนวรักแร้ ซึ่งตามนิยามของกติกาถือเป็นส่วนของแขน อย่างไรก็ตาม การจะวินิจฉัยว่าเป็นการกระทำผิดฐานแฮนด์บอลหรือไม่นั้น มิอาจพิจารณาแต่เพียงจุดที่ลูกบอลสัมผัสเท่านั้น ทั้งนี้ กติกาข้อ 12 Fouls and Misconduct หัวข้อ Handling the ball กำหนดไว้ว่า “Not every contact of the ball with a player’s hand/arm is an offence.” (ไม่ใช่ทุกครั้งที่ลูกบอลสัมผัสมือหรือแขนของผู้เล่น ถือเป็นการกระทำความผิด) โดยต้องพิจารณาร่วมกับองค์ประกอบอื่น ๆ อันได้แก่ ลักษณะการเคลื่อนไหวของแขน การมีหรือไม่มีเจตนา ตลอดจนการที่ลูกบอลมีการเปลี่ยนทิศทางมาจากร่างกายของผู้เล่นเองก่อนหรือไม่

จากการตรวจสอบคลิปบันทึกการแข่งขันจากหลายมุมกล้องของระบบ VAR ปรากฏว่า แขนของผู้เล่นอยู่ในลักษณะการบังตัวตามธรรมชาติของการเคลื่อนไหว มิได้มีการเคลื่อนแขนเข้าหาลูกบอลหรือทำให้ร่างกายใหญ่ขึ้นโดยผิดธรรมชาติ อีกทั้งก่อนที่ลูกบอลจะสัมผัสแขน ลูกบอลได้สัมผัสต้นขาและลำตัวของผู้เล่นก่อน แล้วจึงเปลี่ยนทิศทางแฉลบมาสัมผัสแขน พฤติการณ์ดังกล่าวสอดคล้องกับหลักการพิจารณา (Principles for consideration) ตามข้อยกเว้นการแฮนด์บอลของ IFAB ซึ่งกำหนดปัจจัยสำคัญ (Key factors) อันได้แก่ • Ball first concept (หลักการเกี่ยวกับลูกบอลก่อน) • Ball change direction (การเปลี่ยนทิศทางของลูกบอล) • Ball becomes unexpected/unavoidable (ลูกบอลกลายเป็นเหตุการณ์ที่คาดไม่ถึงหรือหลีกเลี่ยงไม่ได้) ประกอบกับ • Deflection off the body • The ball effectively changed direction (ลูกบอลแฉลบและเปลี่ยนทิศทางอย่างชัดเจน) • Deflection off player’s own body/leg (การแฉลบจากลำตัวหรือขาของผู้เล่นเอง) เมื่อพิจารณาร่วมกันแล้วเห็นว่า เป็นกรณีที่ลูกบอลแฉลบจากส่วนอื่นของร่างกายผู้เล่นเองก่อน และเปลี่ยนทิศทางโดยผู้เล่นไม่สามารถคาดการณ์หรือหลีกเลี่ยงได้ มิได้มีพฤติการณ์จงใจใช้แขนหรือเคลื่อนแขนเข้าหาลูกบอลแต่อย่างใด ดังนั้น แม้ลูกบอลจะสัมผัสแขนของผู้เล่นในภายหลัง ก็ไม่ถือเป็นการกระทำผิดฐานแฮนด์บอลตามกติกาฟุตบอล

2) การตีความดังกล่าวไม่ตรงกับเจตนารมณ์ของกติกาฟุตบอลตามที่ IFAB กำหนด โดยกติกาข้อ 12 Fouls and Misconduct หัวข้อ Handling the ball กำหนดไว้ว่า scores in the opponents’ goal: • directly from their hand/arm, even if accidental, including by the goalkeeper • immediately after the ball has touched their hand/arm, even if accidental. ซึ่งการถือว่าเป็นความผิดโดยเด็ดขาด (Absolute Offence) นั้น จะเกิดขึ้นเฉพาะกรณีที่ผู้เล่นรายเดิมเป็นผู้ทำประตูได้โดยตรง หรือทันทีทันใดหลังจากลูกบอลสัมผัสมือหรือแขนของตน แม้ว่าจะเป็นอุบัติเหตุก็ตาม อย่างไรก็ดี ในกรณีนี้ผู้เล่นหมายเลข 9 Mr. Pedro Henrique Cortes Oliveira Gois สโมสรโปลิศ เทโร เอฟซี มิได้เป็นผู้ทำประตู หากแต่เป็นเพียงผู้ครอบครองบอลก่อนส่งต่อให้เพื่อนร่วมทีมในจังหวะถัดมา ซึ่งตามหลักการพิจารณาของ IFAB กำหนดให้พิจารณาว่า การสัมผัสแขนดังกล่าวเป็นการกระทำผิด (Handball offence) หรือไม่ ก่อนเป็นลำดับแรก เมื่อข้อเท็จจริงปรากฏว่า เป็นการสัมผัสแขนที่เข้าข้อยกเว้นตามกติกา จึงไม่ถือเป็นการกระทำผิดฐานแฮนด์บอล และไม่เข้าหลักเกณฑ์การยกเลิกประตูแต่อย่างใด